{"id":16016,"date":"2021-06-14T00:19:00","date_gmt":"2021-06-13T22:19:00","guid":{"rendered":"https:\/\/kwalifikacje.gov.pl\/?post_type=kwartalnik&#038;p=16016"},"modified":"2026-09-23T09:40:26","modified_gmt":"2026-09-23T07:40:26","slug":"w-badaniach-wypadamy-zle-ale-jest-swiatelko-w-tunelu","status":"publish","type":"kwartalnik","link":"https:\/\/kwalifikacje.gov.pl\/en\/kwartalnik\/kwartalnik-zsk-2-2021\/w-badaniach-wypadamy-zle-ale-jest-swiatelko-w-tunelu\/","title":{"rendered":"W badaniach wypadamy \u017ale, ale jest \u015bwiate\u0142ko w tunelu"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Doro\u015bli Polacy deklaruj\u0105, \u017ce si\u0119 nie ucz\u0105. Wed\u0142ug badania Eurostatu z 2018 roku tylko 5,5% badanych uczestniczy\u0142o w kszta\u0142ceniu i szkoleniu w ci\u0105gu czterech tygodni poprzedzaj\u0105cych badanie. \u015arednio w Europie by\u0142o to 11,1%. Z kolei 25% Polek i Polak\u00f3w zadeklarowa\u0142o, \u017ce w ci\u0105gu ostatnich 12 miesi\u0119cy bra\u0142o udzia\u0142 w edukacji formalnej i pozaformalnej, czyli uczy\u0142o si\u0119 w szkole, na studiach i r\u00f3\u017cnego rodzaju kursach, a 31% \u2013 \u017ce uczy\u0142o si\u0119 nieformalnie (czyli m.in. samodzielnie, w miejscu pracy czy w dzia\u0142alno\u015bci spo\u0142ecznej).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przeci\u0119tnie w UE odsetki te wynios\u0142y odpowiednio 50 i 61%. Co wi\u0119cej, a\u017c 60% doros\u0142ych Polek i Polak\u00f3w nie tylko nie uczestniczy w kszta\u0142ceniu i szkoleniu, ale te\u017c nie chce tego robi\u0107. <strong>Powiedzmy to wprost: nie jest dobrze<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Co to znaczy \u201euczy\u0107 si\u0119\u201d?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Z czym kojarzy nam si\u0119 czasownik \u201euczy\u0107 si\u0119\u201d? Zapewne wiele os\u00f3b nie \u0142\u0105czy go w g\u0142owie z przyjemno\u015bci\u0105, tylko raczej z mozo\u0142em i przymusem. Negatywne do\u015bwiadczenia edukacyjne, czyli \u2013 w uproszczeniu \u2013 nieprzyjemne wspomnienia zwi\u0105zane z procesem edukacji, <strong>s\u0105 jedn\u0105 z kluczowych przyczyn niskich odsetk\u00f3w ucz\u0105cych si\u0119 doros\u0142ych<\/strong>. Je\u015bli jednak odrzucimy skojarzenie szkolne i si\u0119gniemy cho\u0107by do S\u0142ownika J\u0119zyka Polskiego PWN, dowiemy si\u0119, \u017ce uczy\u0107 si\u0119 to tyle, co \u201eprzyswaja\u0107 sobie pewien zas\u00f3b wiedzy, zdobywa\u0107 jak\u0105\u015b umiej\u0119tno\u015b\u0107\u201d lub \u201ewdra\u017ca\u0107 si\u0119 do czego\u015b, bior\u0105c przyk\u0142ad z kogo\u015b lub czego\u015b, wyci\u0105gaj\u0105c wnioski z do\u015bwiadcze\u0144\u201d. Brzmi lepiej i niezbyt skomplikowanie, prawda?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Usi\u0105d\u017a wygodnie. Zamknij na chwil\u0119 oczy. Przypomnij sobie, czego nowego dowiedzia\u0142e\u015b si\u0119 w ostatnim tygodniu albo jak\u0105 umiej\u0119tno\u015b\u0107 uzyska\u0142a\u015b lub rozwin\u0119\u0142a\u015b. Ja w ci\u0105gu ostatniego tygodnia dowiedzia\u0142am si\u0119 sporo o zwyczajach Farer\u00f3w, bo sko\u0144czy\u0142am czyta\u0107 \u015bwietn\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 \u201e81:1. Opowie\u015bci z Wysp Owczych\u201d, traktuj\u0105c\u0105 w\u0142a\u015bnie o nich. Po pewnej przerwie wsiad\u0142am na konia i przypomnia\u0142am sobie, w jaki spos\u00f3b sk\u0142oni\u0107 go do wykonania \u0107wiczenia \u201eust\u0119powanie od \u0142ydki\u201d. Nauczy\u0142am si\u0119 te\u017c, jak piec szparagi (okaza\u0142o si\u0119, \u017ce bardzo prosto). I jeszcze pozna\u0142am now\u0105 funkcj\u0119 MS Teams. Czy przyj\u0119cie takiej perspektywy pozwoli\u0142oby Ci odpowiedzie\u0107 twierdz\u0105co na pytanie o uczenie si\u0119 w ci\u0105gu ostatniego roku? Jestem pewna, \u017ce tak. Przecie\u017c nawet czytaj\u0105c ten tekst dowiedzia\u0142e\u015b lub dowiedzia\u0142a\u015b si\u0119 czego\u015b nowego.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Po co si\u0119 uczy\u0107?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Poj\u0119ciem, kt\u00f3re najlepiej opisuje wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107, jest zmiana<\/strong>. Zmienia si\u0119 gospodarka, zmienia si\u0119 edukacja, zmieniaj\u0105 si\u0119 sposoby sp\u0119dzania wolnego czasu. Funkcjonowanie w \u015bwiecie ci\u0105g\u0142ej zmiany jest wymagaj\u0105ce. Zapewne cz\u0119\u015b\u0107 z nas, kiedy s\u0142yszy po raz kolejny, \u017ce musi si\u0119 uczy\u0107, \u017ceby nie wypa\u015b\u0107 z obiegu, ma ochot\u0119 zas\u0142oni\u0107 uszy. Mimo tego napisz\u0119: jako doro\u015bli uczymy si\u0119 po to, \u017ceby \u017cy\u0142o nam si\u0119 lepiej i ciekawiej, po to, \u017ceby m\u00f3c pracowa\u0107 i \u017ceby praca by\u0142a satysfakcjonuj\u0105ca i po to, \u017ceby si\u0119 dobrze zestarze\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Najpierw o przyjemno\u015bci: uczymy si\u0119 w r\u00f3\u017cnych kontekstach. Ja wspomnia\u0142am o czytaniu o Wyspach Owczych, je\u017adzie konnej i o szparagach. Ka\u017cdy, kto czyta ten tekst, te\u017c na pewno czego\u015b chcia\u0142by spr\u00f3bowa\u0107, co\u015b robi\u0107 lepiej, czego\u015b si\u0119 dowiedzie\u0107. Mo\u017ce pozna\u0107 jaki\u015b kraj (tak, poznawanie innych kultur to te\u017c uczenie si\u0119!), mo\u017ce jego kuchni\u0119, a mo\u017ce nauczy\u0107 si\u0119, jak hodowa\u0107 zio\u0142a lub pszczo\u0142y. By\u0107 mo\u017ce co\u015b, czego uczymy si\u0119 z ciekawo\u015bci, tak nas wci\u0105gnie, \u017ce zdecydujemy si\u0119 na zwi\u0105zany z tym kurs, studia podyplomowe albo certyfikat? Mam dw\u00f3ch koleg\u00f3w, pedagoga i prawnika, kt\u00f3rych tak wci\u0105gn\u0119\u0142o miejskie pszczelarstwo, \u017ce poszli na studia podyplomowe na SGGW.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W pracy nabywanie nowych lub rozwijanie posiadanych umiej\u0119tno\u015bci jest konieczno\u015bci\u0105. Uczymy si\u0119, po prostu pracuj\u0105c, uzyskuj\u0105c informacje zwrotne od kole\u017canek i koleg\u00f3w, zmieniaj\u0105c prac\u0119. Robimy to tak\u017ce wtedy, kiedy czytamy teksty, s\u0142uchamy podcast\u00f3w albo ogl\u0105damy wyk\u0142ady zwi\u0105zane z nasz\u0105 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 zawodow\u0105. Osoby, kt\u00f3re si\u0119 ucz\u0105, <strong>maj\u0105 wi\u0119ksze szanse na satysfakcjonuj\u0105c\u0105 prac\u0119 i kszta\u0142towanie swojego otoczenia<\/strong>. Warto si\u0119 zastanowi\u0107, czego i w jaki spos\u00f3b chcemy si\u0119 nauczy\u0107 w kontek\u015bcie zawodowym. Mo\u017cemy skorzysta\u0107 przy tym ze wsparcia doradcy zawodowego, by wybra\u0107 najlepszy dla nas kierunek i form\u0119 uczenia si\u0119. A potem przeku\u0107 to w ciekawe kwalifikacje, kt\u00f3re pomog\u0105 zdoby\u0107 nam interesuj\u0105ce zaj\u0119cie lub prac\u0119. To r\u00f3wnie\u017c podwaliny systemu, kt\u00f3ry dzia\u0142a i rozwija si\u0119 w Polsce ju\u017c od kilku lat. Bo w Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji nie chodzi o to, jak zdoby\u0142e\u015b wiedz\u0119, tylko czy potrafisz j\u0105 spo\u017cytkowa\u0107, aby \u017cy\u0142o si\u0119 lepiej i ciekawiej. Ale nie tylko.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Uczenie si\u0119 pomo\u017ce nam te\u017c\u2026 dobrze si\u0119 zestarze\u0107. Dr Renata Konieczna-Wo\u017aniak, andrago\u017cka z UAM, pisze, \u017ce uczenie si\u0119 jest jedn\u0105 ze strategii tzw. pozytywnego starzenia si\u0119. To koncepcja opracowana przez ameryka\u0144skiego psychologa Roberta D. Hilla. Jej najwa\u017cniejszym za\u0142o\u017ceniem jest to, \u017ce \u201ecz\u0142owiek mo\u017ce wp\u0142yn\u0105\u0107 na przebieg starzenia si\u0119 niezale\u017cnie od deficyt\u00f3w, kt\u00f3re pojawiaj\u0105 si\u0119 w trakcie biegu \u017cycia\u201d, a tak\u017ce, \u017ce \u201estawanie si\u0119 cz\u0142owiekiem starym jest warto\u015bciowym do\u015bwiadczeniem, jednak aktywne kszta\u0142towanie procesu starzenia si\u0119, wymaga sporej wewn\u0119trznej dyscypliny i w\u0142asnej pracy\u201d . T\u0105 prac\u0105 jest w\u0142a\u015bnie uczenie si\u0119 \u2013 musimy si\u0119 nauczy\u0107 starze\u0107, zanim staniemy si\u0119 starzy. O tym, \u017ce dobra staro\u015b\u0107 idzie w parze z uczeniem si\u0119, wiedz\u0105 uczestnicy i uczestniczki Uniwersytet\u00f3w Trzeciego Wieku. Jest ich coraz wi\u0119cej: wed\u0142ug danych GUS w 2018 roku by\u0142o ich a\u017c 640! To o 29% wi\u0119cej ni\u017c w 2015. UTW edukuj\u0105, integruj\u0105 i sprawiaj\u0105, \u017ce osoby starsze aktywniej uczestnicz\u0105 w \u017cyciu spo\u0142ecznym.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie jest jednak tak, \u017ce z uczeniem si\u0119 mo\u017cna poczeka\u0107 do emerytury. Je\u015bli chcemy si\u0119 dobrze starze\u0107, uczy\u0107 si\u0119 musimy ju\u017c wcze\u015bniej. Mam wielk\u0105 nadziej\u0119, \u017ce w kolejnym badaniu Eurostatu znacznie wi\u0119cej z nas b\u0119dzie mog\u0142o odpowiedzie\u0107 twierdz\u0105co na pytanie o to, czy uczy\u0142o si\u0119 w ci\u0105gu ostatniego roku i miesi\u0105ca.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Autorka: Helena Anna J\u0119drzejczak<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Historyczka idei, doktorka socjologii, pracowniczka naukowa i ekspertka w Instytucie Bada\u0144 Edukacyjnych. Zajmuje si\u0119 badaniami szkolnictwa wy\u017cszego pod k\u0105tem wspierania przez nie uczenia si\u0119 przez ca\u0142e \u017cycie. Autorka tekst\u00f3w naukowych i publicystycznych dotycz\u0105cych spo\u0142ecze\u0144stwa, polityki i religii.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Uczenie si\u0119. Uczelnia. Nauczyciel. Szko\u0142a. Wspomnienia lepsze lub gorsze. Za chwil\u0119 zaczynaj\u0105 si\u0119 wakacje, wi\u0119c wielu z nas wszystko, co zwi\u0105zane z uczeniem si\u0119, uzna za odwieszone na ko\u0142ek na 2 miesi\u0105ce. To jednak nieprawda i to nie dlatego, \u017ce prawie nikt nie ma 2 miesi\u0119cy wakacji.<\/p>\n","protected":false},"featured_media":16017,"parent":15997,"menu_order":0,"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"tags":[53,47,5],"autor":[],"class_list":["post-16016","kwartalnik","type-kwartalnik","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","tag-funduszeeuropejskie","tag-funduszeue","tag-zsk"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kwalifikacje.gov.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/kwartalnik\/16016","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kwalifikacje.gov.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/kwartalnik"}],"about":[{"href":"https:\/\/kwalifikacje.gov.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/kwartalnik"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/kwalifikacje.gov.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/kwartalnik\/16016\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16068,"href":"https:\/\/kwalifikacje.gov.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/kwartalnik\/16016\/revisions\/16068"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kwalifikacje.gov.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/kwartalnik\/15997"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kwalifikacje.gov.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/16017"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kwalifikacje.gov.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16016"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kwalifikacje.gov.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16016"},{"taxonomy":"autor","embeddable":true,"href":"https:\/\/kwalifikacje.gov.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/autor?post=16016"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}