Rusznikarz - świadectwo czeladnicze

Uzyskaniem kwalifikacji "Rusznikarz - świadectwo czeladnicze" w szczególności mogą być zainteresowane osoby, które: - użytkują broń palną lub pneumatyczną; - zajmują się myślistwem; - zajmują się strzelectwem sportowym; - zajmują się naprawą i konserwacją broni dla służb mundurowych; - pracują w firmach ochroniarskich; - kolekcjonują broń; - zajmują się obrotem bronią, amunicją i akcesoriami rusznikarskimi; - pirotechnicy; - pracownicy firm i zakładów zbrojeniowych produkujących broń i elementy broni, amunicję oraz materiały o charakterze wojskowym lub policyjnym. - posiadają inne kwalifikacje, np.: ślusarze, mechanicy precyzyjni, optycy-mechanicy, operatorzy obrabiarek skrawających, mechanicy-monterzy maszyn i urządzeń, metaloplastycy, stolarze-snycerzy, galwanotechnicy, grawerzy-złotnicy, szlifierze, konserwatorzy zabytków.

Osoba ubiegająca się o kwalifikację rynkową „Rusznikarz ‒ świadectwo czeladnicze” musi spełniać wymagania do wydania pozwolenia na broń wynikające z art. 15 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2019 r. poz. 284 i 1214). Kwalifikację rynkową „Rusznikarz ‒ świadectwo czeladnicze” mogą uzyskać osoby, które z wynikiem pozytywnym zdały egzamin czeladniczy. Ogólne wymagania i warunki uzyskania kwalifikacji rynkowej określa rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 stycznia 2017 r. w sprawie egzaminu czeladniczego, egzaminu mistrzowskiego oraz egzaminu sprawdzającego, przeprowadzanych przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych. Do egzaminu czeladniczego izba rzemieślnicza dopuszcza osobę, która spełnia jeden z następujących warunków: 1) ukończyła naukę zawodu u rzemieślnika jako pracownik oraz dokształcanie teoretyczne pracowników w formach pozaszkolnych albo 2) posiada świadectwo ukończenia gimnazjum albo ośmioletniej szkoły podstawowej oraz ukończyła kształcenie ustawiczne w formie pozaszkolnej, dotyczące umiejętności zawodowych wchodzących w zakres zawodu, w którym zdaje egzamin, albo 3) jest uczestnikiem praktycznej nauki zawodu dorosłych, o której mowa w art. 53c ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 1265, z późn. zm.1)), albo 4) posiada świadectwo ukończenia gimnazjum albo ośmioletniej szkoły podstawowej i co najmniej trzyletni okres wykonywania zawodu, w którym zdaje egzamin, albo 5) posiada świadectwo ukończenia szkoły ponadgimnazjalnej albo dotychczasowej szkoły ponadpodstawowej, prowadzącej kształcenie zawodowe o kierunku związanym z zawodem, w którym zdaje egzamin, albo 6) posiada tytuł zawodowy w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, w którym zdaje egzamin, oraz co najmniej półroczny okres wykonywania zawodu, w którym zdaje egzamin, albo 7) posiada świadectwo ukończenia gimnazjum albo ośmioletniej szkoły podstawowej oraz zaświadczenie o zdaniu egzaminu sprawdzającego lub świadectwo potwierdzające kwalifikację w zawodzie, a także co najmniej roczny okres wykonywania zawodu, w którym zdaje egzamin, po uzyskaniu zaświadczenia o zdaniu egzaminu sprawdzającego lub świadectwa potwierdzającego kwalifikację w zawodzie.

Osoba posiadająca kwalifikację "Rusznikarz - świadectwo czeladnicze" może m.in.: - świadczyć usługi w zakresie produkcji, naprawy i konserwacji broni skierowane do miłośników łowiectwa, strzelców oraz kolekcjonerów, pasjonatów, policjantów czy wojskowych z bronią służbową. służb ochrony, klubów sportowych, pasjonatów broni sportowej, pneumatycznej, czarno-prochowej, broni do ochrony osobistej oraz broni myśliwskiej; - wykonywać części, montaże do celowników optycznych, lunet oraz osady do broni; - prowadzić sklepy myśliwskie, sklepy z bronią palną i akcesoriami, oferując fachowe doradztwo w dopasowaniu konfiguracji do wymogów poszczególnych dyscyplin strzeleckich; - doradzać w zakresie konserwacji i utrzymywania broni w czystości; - wykonywać okresowe przeglądy broni i wyrobów rusznikarskich - wykonywać modyfikacje broni i wyrobów rusznikarskich. Miejscem pracy rusznikarza może być punkt usługowy lub podmiot produkujący i eksploatujący broń, jej elementy lub amunicję. Osoba posiadająca kwalifikację "Rusznikarz - świadectwo czeladnicze", po spełnieniu warunków może ubiegać się o dyplom mistrza w zawodzie rusznikarz.

Bezterminowo

Świadectwa czeladnicze i dyplomy mistrzowskie są nadawane na podstawie ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1267). Kwalifikacje te są wydawane przez izby rzemieślnicze osobom, które z wynikiem pozytywnym złożyły stosowne egzaminy (opisane w Rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 stycznia 2017 r. w sprawie egzaminu czeladniczego, egzaminu mistrzowskiego oraz egzaminu sprawdzającego, przeprowadzanych przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych (Dz.U. z 2017 r. poz. 89 z późn. zm.). Cechą charakterystyczną egzaminów czeladniczych i mistrzowskich jest ich powszechna dostępność dla różnych grup kandydatów, zarówno absolwentów nauki zawodu, jak też osób dorosłych, które poszukują możliwości formalnego potwierdzenia kompetencji często zupełnie niezwiązanych z wykształceniem i nabytych w wyniku samodzielnego uczenia się (np. w czasie pracy). Jak podaje „Raport na temat działalności edukacyjnej rzemiosła” (Związek Rzemiosła Polskiego, Warszawa 2016), w 2017 r. do egzaminów czeladniczych przystąpiło ponad 29 000 osób, z których ponad 27 000 uzyskało świadectwa czeladnicze. Do egzaminów mistrzowskich przystąpiło 2561 osób, z czego 2436 uzyskało dyplomy mistrzowskie. Jedną z ważnych kwalifikacji, możliwych do potwierdzenia w Izbach Rzemieślniczych, jest dyplom mistrzowski w zawodzie rusznikarz. Kwalifikacja potwierdza gotowość do ręcznego wykonywania, naprawy i konserwacji broni palnej i pneumatycznej. Kwalifikacja jest istotna z punktu widzenia realizowania zadań obronnych kraju przez przeznaczone do tych działań służby. Zapotrzebowanie na wykwalifikowanych rusznikarzy wiąże się także z prowadzeniem gospodarki łowieckiej. Jest istotne dla bezpiecznej realizacji zadań strzelectwa myśliwskiego oraz sportowego (w tym organizacji klubów sportowych). Rusznikarze współpracują także z pasjonatami broni sportowej, pneumatycznej i czarno-prochowej oraz właścicielami broni do ochrony osobistej. Rusznikarz: od 2010 - 49 wydanych świadectwa - (Dolnośląska Izba Rzemieślnicza we Wrocławiu), w tym: 2016 - 12 wydanych świadectw - Dolnośląska Izba Rzemieślnicza we Wrocławiu. 2017 - 15 wydanych świadectw - Dolnośląska Izba Rzemieślnicza we Wrocławiu.

Kwalifikacja „Rusznikarz - świadectwo czeladnicze” jest powiązana z innymi kwalifikacjami potwierdzającymi gotowość do produkowania, naprawy i konserwacji maszyn, urządzeń i narzędzi. Do kwalifikacji o zbliżonym charakterze należą: świadectwa czeladnicze w zawodach: 722204 ślusarz; - 731103 mechanik precyzyjny; - 731104 optyk-mechanik; - 722307 operator obrabiarek skrawających; - 723310 mechanik-monter maszyn i urządzeń; - 731302 metaloplastyk; 731705 rzeźbiarz w drewnie; dyplomy mistrzowskie w ww. zawodach; świadectwa potwierdzające kwalifikacje: - MG.02. Montaż i obsługa prostych maszyn i urządzeń; - MG.14. Montaż i naprawa elementów i układów optycznych; - MG.15. Montaż i naprawa maszyn i urządzeń precyzyjnych; - MG.17. Montaż i obsługa maszyn i urządzeń; - MG.20. Wykonywanie i naprawa elementów maszyn, urządzeń i narzędzi; - M.44. Organizacja i nadzorowanie procesów produkcji maszyn i urządzeń; dyplomy potwierdzające kwalifikacje w zawodach: - 722204 Ślusarz; - 731103 Mechanik precyzyjny; - 731104 Optyk-mechanik; - 722307 Operator obrabiarek skrawających; - 723310 Mechanik-monter maszyn i urządzeń; - 325302 Technik optyk; - 311504 Technik mechanik. Osoby posiadające kwalifikację “Rusznikarz - Świadectwo czeladnicze” w 50% wykonują czynności związane z świadectwami czeladniczymi w zawodach: ślusarz, mechanik precyzyjny, operator obrabiarek skrawających, mechanik-monter maszyn i urządzeń. 60% czynności wykonywanych przez osobę posiadającą kwalifikację “Rusznikarz - Świadectwo czeladnicze” wchodzi w zakres umiejętności wskazanych dla świadectw czeladniczych w zawodach: metaloplastyk, który wykonuje operacje spawacza, repusera, szlifierza, grawera, galwanotechnika. 10-15% czynności rusznikarza-czeladnika to zakres umiejętności wskazany dla dyplomów czeladniczych w zawodach: optyk-mechanik, stolarz-snycerz (rzeźbiarz w drewnie).

Szczegółowe wymagania dotyczące walidacji i podmiotów przeprowadzających walidację są określone w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 stycznia 2017 r. w sprawie egzaminu czeladniczego, egzaminu mistrzowskiego oraz egzaminu sprawdzającego, przeprowadzanych przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych (Dz. U. poz. 89 i 1607) oraz w standardzie wymagań egzaminacyjnych Związku Rzemiosła Polskiego. Metody stosowane w walidacji: Weryfikacja efektów uczenia się wymaganych dla kwalifikacji jest przeprowadzana w dwóch etapach. Etap praktyczny polega na samodzielnym wykonaniu przez kandydata zadań egzaminacyjnych sprawdzających umiejętności ujęte w zestawach 1‒3 efektów uczenia się. Etap teoretyczny (składający się z części pisemnej i ustnej) polega na udzieleniu odpowiedzi na pytania sprawdzające umiejętności określone w zestawach 1‒4 efektów uczenia się. Wymagania dotyczące zasobów kadrowych: W skład komisji egzaminacyjnej przeprowadzającej egzamin czeladniczy, zwanej dalej „komisją”, wchodzą co najmniej 4 osoby: przewodniczący komisji lub jego zastępca, co najmniej dwóch członków komisji oraz sekretarz, który sprawuje obsługę administracyjno-biurową komisji i nie uczestniczy w przeprowadzaniu egzaminu oraz ocenianiu i ustalaniu jego wyniku. Przewodniczący komisji i jego zastępcy posiadają wykształcenie wyższe oraz co najmniej 6-letni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egzamin. W przypadku braku możliwości powołania przewodniczącego komisji lub jego zastępcy, którzy posiadaliby wykształcenie wyższe, w szczególności w przypadku egzaminu przeprowadzanego w zawodzie unikatowym, przewodniczący komisji lub jego zastępcy posiadają: 1) wykształcenie średnie i tytuł mistrza w zawodzie, którego dotyczy egzamin, lub w zawodzie wchodzącym w zakres tego zawodu oraz co najmniej 3-letni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egzamin, lub zawodu wchodzącego w zakres tego zawodu, po uzyskaniu tytułu mistrza albo 2) wykształcenie średnie i tytuł technika w zawodzie, którego dotyczy egzamin, lub w zawodzie wchodzącym w zakres tego zawodu oraz co najmniej 6-letni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egzamin, lub zawodu wchodzącego w zakres tego zawodu, po uzyskaniu tytułu technika, albo 3) wykształcenie zasadnicze zawodowe i tytuł mistrza w zawodzie unikatowym, którego dotyczy egzamin, oraz co najmniej 6-letni okres wykonywania zawodu, po uzyskaniu tytułu mistrza. Członkowie komisji posiadają: 1) wykształcenie co najmniej zasadnicze zawodowe i tytuł mistrza w zawodzie, którego dotyczy egzamin, lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, oraz co najmniej 3-letni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egzamin, lub zawodu wchodzącego w zakres tego zawodu, po uzyskaniu tytułu mistrza albo 2) wykształcenie co najmniej średnie i tytuł technika w zawodzie, którego dotyczy egzamin, lub w zawodzie wchodzącym w zakres tego zawodu oraz co najmniej 6-letni okres wykonywania zawodu, którego dotyczy egzamin, lub zawodu wchodzącego w zakres tego zawodu, po uzyskaniu tytułu technika. Przewodniczący komisji, jego zastępcy oraz członkowie komisji posiadają przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli, określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2018 r. poz. 967 i 2245 oraz z 2019 r. poz. 730 i 1287) lub ukończyły kurs pedagogiczny wymagany od instruktorów praktycznej nauki zawodu, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 70 ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2018 r. poz. 1457, 1560, 1669 i 2245 oraz z 2019 r. poz. 730 i 761) oraz art. 120 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. ‒ Prawo oświatowe (Dz. U. z 2019 r. poz. 1148, 1078 i 1287). Sposób prowadzenia walidacji oraz warunki organizacyjne i materialne niezbędne do prawidłowego prowadzenia walidacji: etap praktyczny przeprowadza się u pracodawców lub w warsztatach szkoleniowych posiadających warunki organizacyjne i techniczne niezbędne do wykonania zadań egzaminacyjnych, czas etapu praktycznego nie może być krótszy niż 120 minut i nie dłuższy niż 24 godziny, łącznie w ciągu 3 dni, czas części pisemnej nie może być krótszy niż 45 minut i nie dłuższy niż 210 minut, czas części ustnej etapu teoretycznego nie może być dłuższy niż 30 minut, stanowisko egzaminacyjne egzaminu praktycznego musi być zgodne z obowiązującymi normami i przepisami BHP oraz ochrony przeciwpożarowej. Warunki niezbędne do przeprowadzenia egzaminu praktycznego: – stanowisko sprawdzania bezpieczeństwa technicznego broni, – stanowisko rozkładania, składania, rozbiórki częściowej i całkowitej broni, – stanowisko obróbki metali skrawaniem (tokarka, frezarka, szlifierka), – stanowisko lutownicze miękkie i twarde, – stanowisko technika-optyka, – stanowisko spawacza, – stanowisko galwanotechnika z urządzeniami grzewczymi i chłodzącymi, – stanowisko stolarza-snycerza (rzeźbiarza w drewnie), – zestawy niezbędnych narzędzi rusznikarskich, ślusarskich, stolarskich, snycerskich, optycznych itp., – zestawy części zamiennych prostych i specjalistycznych, materiałów chemicznych, metali, drewna i tworzyw sztucznych, – zapasowe zestawy odzieży ochronnej.

Zapotrzebowanie na osoby dysponujące uprawnieniami rusznikarskimi będzie rosło wśród osób realizujących zadania obronne, myśliwych, sportowców oraz osób zajmujących się rekonstrukcjami historycznymi. Ilość broni palnej w Polsce jest na razie bardzo mała – ilość jednostek broni palnej na 100 obywateli wynosi prawie 2, a np. w Niemczech ponad 30. Sytuacja ta się zmienia. Rosną umiejętności użytkowników, jak również ilość posiadanej broni. Z związku z czym musi rosnąć liczba osób zajmujących się wytwarzaniem i konserwacją broni. Bardzo ważne jest poważne potraktowanie tematu rzemieślniczych uprawnień rusznikarskich. Włączenie kwalifikacji rusznikarza-czeladnika do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji jest koniecznością.