Część osób zapisała się już w systemach rekrutacyjnych, inni czekają na wyniki matur i zastanawiają się, co dalej. Bez względu na to, w którym miejscu teraz jesteś, pamiętaj o jednym: nie ma jedynej słusznej drogi po szkole. Dla niektórych najlepsze będą szkoła policealna lub pełnoetatowa praca, dla innych dobrym wyborem będą studia.
Co mówią dane?
Główny Urząd Statystyczny (GUS) podaje, że w ostatnim roku akademickim (2024/2025) uczyło się o 2,8% więcej osób niż w roku poprzednim. Według stanu na 31 grudnia 2024 r. na uczelniach w Polsce kształciło się 1280,1 tys. osób, a to 34,9 tys. więcej niż rok wcześniej. Jednak nadal jest to o wiele mniej niż choćby prawie dekadę temu − 1405,1 tys. w 2015/2016 (sprawdź dane GUS).
Co ciekawe, w roku akademickim 2024/2025 kobiety stanowiły większość − 58,2% studiujących ogółem.
Którą drogę wybierasz?
Przed Tobą są różne drogi. System edukacji i rynek pracy są bardziej elastyczne niż jeszcze kilkanaście lat temu. Możesz dzięki temu w miarę łatwo łączyć różne ścieżki, dać sobie chwilę na zastanowienie lub poświęcić się tylko nauce.
- Studia.
Jeśli czujesz, że uczelnia to Twoje miejsce – próbuj! Pamiętaj, że w czerwcu zaczynają się rekrutacje na studia. Uczelnie proponują różne tryby:
- studia stacjonarne (dzienne): idealne, jeśli chcesz skupić się na nauce i poczuć prawdziwe studenckie życie;
- studia niestacjonarne (zaoczne lub wieczorowe): dobra opcja, jeśli chcesz łączyć zdobywanie dyplomu z pracą, nabywaniem doświadczenia lub z innymi pasjami.
- Studia i praca.
Czy to można pogodzić? Oczywiście! Coraz więcej studentów decyduje się na pracę już od pierwszego roku. Poza lepszym stanem finansów, zyskujesz doświadczenie i nowe kompetencje (np. w zakresie organizacji zadań czy pracy w zespole).
Nie musisz od razu pracować na pełen etat. Na początek świetne są staże, praktyki, a nawet dorywcza praca. Każde z tych miejsc daje Ci nie tylko wpis w CV, ale przede wszystkim rozwija, nakierowuje i pokazuje, jak funkcjonuje rynek.
- Studia i kwalifikacje.
Jeśli myślisz o konkretnych zawodach już na początku studiów, dobrze pomyśleć o dodatkowych kwalifikacjach. Nie musisz iść równolegle na drugie studia ani do szkoły policealnej – możesz wybrać kwalifikacje wolnorynkowe (np. dla biznesu czy dziennikarstwa pomocna może być kwalifikacja: „Występowanie publiczne”, a dla osób, które chcą pracować w marketingu, może przydać się: „Planowanie i realizowanie usług konferencyjnych”)
Szkolenia, kursy, a może własne kompetencje warto zamienić w państwową certyfikację – zyskujesz dodatkowy atut na rynku pracy.
- Gap year, czyli rok na zastanowienie.
Czujesz, że potrzebujesz jeszcze czasu, żeby podjąć decyzję? Nie masz pojęcia, kim chcesz zostać w przyszłości, a wybieranie teraz kierunku studiów lub konkretnego zawodu wydaje Ci się bezsensowne? Zrób sobie przerwę, pomyśl, przyjrzyj się rynkowi i branżom.
Jednak gap year (czyli rok przerwy) to nie czas na lenistwo i bezczynność, to czas np. na:
- podróże i wolontariat,
- pracę w kraju lub za granicą,
- kursy językowe i zawodowe,
- sprawdzenie siebie w różnych rolach.
Gdy po roku znowu weźmiesz udział w rekrutacji na studia, będziesz mieć większą wiedzę oraz doświadczenie i może już pomysł na siebie.
Oferty uczelni w jednym miejscu
Jeśli nie chcesz odwiedzać każdej strony uczelni osobno, zajrzyj do Zintegrowanego Rejestru Kwalifikacji (ZRK).
Co to jest? To wielka, oficjalna baza danych, w której zebrane są najróżniejsze kwalifikacje, jakie można zdobyć w Polsce − również te, które możesz nabyć dzięki ukończeniu studiów. Rejestr jest połączony z bazą POL-on, więc masz dostęp do wszystkich aktualnych kierunków na uczelniach w Polsce.
Jak możesz to wykorzystać już teraz?
- Znasz kierunek, ale nie wiesz, na których uczelniach w Polsce go znajdziesz? Przejrzyj Rejestr, wybierz w filtrach szkolnictwo wyższe, wpisz ogólny kierunek – dostaniesz spis uczelni, które kształcą w tym obszarze.
- Nie wiesz, która uczelnia jest dla Ciebie? Każda karta kwalifikacji ma taki sam układ i podobny zakres informacji – to Ci ułatwi porównanie kierunków.
- Jeśli zainteresują Cię któreś kwalifikacje – zajrzyj jeszcze na strony uczelni i sprawdź, co te instytucje dodatkowo oferują (zakwaterowanie, dodatkowe kursy itp.).
- Podejmij spokojnie decyzję – masz już większą wiedzę o programach studiów i zarys planu na najbliższe lata.
Wybierz swoją drogę rozwoju
Studiowanie ma swoje plusy i minusy. Poświęcisz kolejne kilka lat na uczenie się, będzie się to też wiązało z kosztami (choćby podręczniki czy akademik), a już na pewno z dodatkowym wysiłkiem. Aby wykorzystać maksymalnie czas studiów, trzeba się zaangażować. Jednak pamiętaj, że studiowanie to nie tylko wkuwanie na pamięć. Masz szansę nauczyć się krytycznego myślenia, poznać wspaniałe osoby, jeszcze lepiej ukierunkować swój potencjał i może odkryć nowe kompetencje.
Z pewnością dyplom ukończenia studiów otwiera też kolejne ścieżki edukacyjne i zawodowe. Może to być też idealna droga dla Ciebie.
Sprawdź źródła
Główny Urząd Statystyczny (2025). Szkolnictwo wyższe w roku akademickim 2024/2025. https://stat.gov.pl/files/gfx/portalinformacyjny/pl/defaultaktualnosci/5488/8/11/1/szkolnictwo_wyzsze_w_roku_akademickim_2024-2025.pdf (dostęp: 16.06.2026)